ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ AQI ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਹਵਾ ਗੁਣਵੱਤਾ ਸੂਚਕਾਂਕ (AQI) 204 ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ GRAP ਸਬ-ਕਮੇਟੀ ਨੇ GRAP-3 ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੋਂ ਛੋਟ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ-NCR ਵਿੱਚ GRAP-1 ਅਤੇ GRAP-2 ਤਹਿਤ ਲਾਗੂ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣਗੇ।
ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ GRAP ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਇਸ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਅ?
ਦਿੱਲੀ-NCR ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਗ੍ਰੇਡਿਡ ਰਿਸਪਾਂਸ ਐਕਸ਼ਨ ਪਲਾਨ (GRAP) ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਹਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਚਾਰ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
- GRAP-1: ਜਦੋਂ AQI 201 ਤੋਂ 300 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਪੜਾਅ ਦੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
- GRAP-2: AQI 301 ਤੋਂ 400 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹੁੰਚਣ ‘ਤੇ ਇਹ ਪੜਾਅ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- GRAP-3: AQI 401 ਤੋਂ 450 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਇਹ ਪੜਾਅ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- GRAP-4: ਜਦੋਂ AQI 450 ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਾਲਾ ਇਹ ਪੜਾਅ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
GRAP-3 ਦੌਰਾਨ ਕਿਹੜੇ ਕੰਮਾਂ ‘ਤੇ ਲੱਗੀ ਸੀ ਪਾਬੰਦੀ?
GRAP-3 ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਦੌਰਾਨ ਦਿੱਲੀ-NCR ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉਸਾਰੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ‘ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਇਸ ਤਹਿਤ ਖੁਦਾਈ, ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਭਰਾਈ, ਬੋਰਿੰਗ, ਡ੍ਰਿਲਿੰਗ, ਪਾਈਲਿੰਗ ਅਤੇ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਢਾਹੁਣ ਵਰਗੇ ਕੰਮਾਂ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸੀਵਰ ਲਾਈਨਾਂ, ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਪਾਈਪਾਂ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਕੇਬਲਾਂ ਵਿਛਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਖੁਦਾਈ ਦੇ ਕੰਮ ਵੀ ਬੰਦ ਸਨ।
ਸੜਕਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਮੁਰੰਮਤ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਰੋਕ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੀਮਿੰਟ, ਰੇਤ, ਇੱਟਾਂ, ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਫਲਾਈ ਐਸ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਧੂੜ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਉਸਾਰੀ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਲੋਡਿੰਗ-ਅਨਲੋਡਿੰਗ ‘ਤੇ ਵੀ ਪਾਬੰਦੀ ਸੀ।
ਹੁਣ GRAP-3 ਹਟਾਏ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੀਆਂ ਹਦਾਇਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਰਾਹਤ, ਪਰ GRAP-1 ਅਤੇ GRAP-2 ਰਹਿਣਗੇ ਲਾਗੂ
GRAP-3 ਦੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਟਣ ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ-NCR ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ GRAP-1 ਅਤੇ GRAP-2 ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਹਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ‘ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਪੱਧਰ ਮੁੜ ਵਧਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਹਾਲਾਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਗਲੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
